Rafbul Endüstriyel Raf Sistemleri
Depolama ve lojistik alanlarında kullanılan endüstriyel raf sistemleri, işletmelerin operasyonel sürekliliğini doğrudan etkileyen yapısal unsurlardır. Yüksek tonajlı ürünlerin depolandığı, forklift ve personel trafiğinin yoğun olduğu bu alanlarda rafların güvenliği yalnızca ürünlerin korunması açısından değil, çalışanların can güvenliği bakımından da kritik bir rol oynar. Bu nedenle raf periyodik kontrolü, işletmeler için ihmal edilemeyecek bir gerekliliktir.
Zaman içinde raf sistemleri darbelere maruz kalabilir, bağlantı noktalarında gevşemeler oluşabilir veya aşırı yükleme nedeniyle taşıyıcı elemanlarda deformasyon meydana gelebilir. Dışarıdan fark edilmesi zor olan bu riskler, kontrol edilmediği takdirde ani raf çökmelerine ve ciddi iş kazalarına yol açabilir. İşte bu noktada düzenli yapılan raf periyodik kontrolü, potansiyel tehlikeleri önceden tespit ederek güvenli bir çalışma ortamı sağlar.
Raf periyodik kontrolü nedir, hangi işletmeler için gereklidir?
Raf periyodik kontrolü, depoda kullanılan çelik raf sisteminin TS EN 15635 kriterlerine göre yerinde incelenmesi, hasarların sınıflandırılması ve sistemin kullanıma uygun olup olmadığının raporlanmasıdır. Palet rafı, hafif yük rafı, içine girilebilir, mobil, palet akışlı ve cantilever raf kullanan her işletme kapsamdadır: lojistik ve dağıtım merkezleri, üretim tesisi depoları, soğuk hava depoları, perakende ve e-ticaret depoları bunların başında gelir.
Yasal dayanak ve kontrol periyodu
İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği’nin EK-III periyodik kontrol tablosu, 23.12.2025 tarihli ve 33116 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan değişiklikle yenilendi. Endüstriyel raflar için güncel satır şöyledir:
| İş ekipmanı | Periyodik kontrol süresi | Kontrol kriteri |
|---|---|---|
| Endüstriyel raflar | Standartlarda süre belirtilmemişse 1 yıl | TS EN 15635 standardında belirtilen kriterlere uygun olarak yapılır. |
TS EN 15635 kullanıcıdan üç kademeli bir kontrol düzeni bekler: hasarı gören personelin derhal bildirmesi, raf güvenliğinden sorumlu personelin (PRSES) düzenli aralıklarla yaptığı görsel kontroller ve yetkin kişi tarafından en geç 12 ayda bir yapılan uzman kontrolü. Yıllık periyodik kontrol, düzenli iç kontrollerin yerini tutmaz. Periyodik kontrolleri Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın aradığı şartları taşıyan periyodik kontrol yetkilileri yapar; süreç İSG-KATİP üzerinden yürür. Bu hizmette TS EN ISO/IEC 17020 akreditasyonlu çözüm ortaklarımızla destek oluyoruz.
Kontrolde bulunan hasarlar TS EN 15635’teki trafik ışığı yaklaşımıyla sınıflandırılır:
| Sınıf | Anlamı | Yapılacak işlem |
|---|---|---|
| Yeşil | Hasar, standardın kabul sınırları içinde | Kayda alınır, sonraki kontrolde yeniden değerlendirilir |
| Turuncu | Sınır aşılmış, acil tehlike yok | Bölüme yeni yük konmaz; hasarlı eleman belirlenen süre içinde değiştirilir |
| Kırmızı | Ciddi hasar | Bölüm derhal boşaltılır, kullanım dışı bırakılır ve eleman değiştirilir |
Raf periyodik kontrolünde neye bakıyoruz?
- Dikmelerde eğilme, ezilme, yırtılma ve korozyon
- Kirişlerde kalıcı sehim, yanal deformasyon ve kaynak çatlakları
- Kiriş bağlantı tırnakları ve emniyet pimlerinin varlığı
- Yatay ve diyagonal çaprazlar, sırt sırta bağlantı elemanları
- Taban plakaları, ankrajlar ve zemindeki çatlak veya oturmalar
- Rafın şakülü ve diklik durumu
- Yük etiketlerinin varlığı ve yüklemenin etiketle uyumu
- Palet durumu ve paletlerin kiriş üzerine oturma şekli
- Ayak koruyucuları, sıra başı koruyucuları ve arka stoperler
- Üretici dışı veya karışık marka parça kullanımı
Forklift darbeleri en çok dikmelerin zemine yakın bölümünde, koridor uçlarında ve dönüş noktalarında görülür. Bu nedenle kontrolde bu bölgeler öncelikli incelenir. Tek bir dikmedeki hasar, o dikmeye bağlı iki gözün de taşıma kapasitesini etkiler; bu yüzden hasar, göz ve sıra bazında değerlendirilir. Raf yapısında yapılmış izinsiz değişiklikler (sökülmüş çapraz, yeri değiştirilmiş kiriş, rafa kaynakla eklenmiş parça) da rapora ayrı bulgu olarak yazılır.
Düzenli kontrolün işletmeye katkısı
Erken fark edilen küçük bir dikme hasarı, tek bir elemanın değişimiyle giderilir; fark edilmeyen hasar ise rafın çökmesine, ürün kaybına ve iş kazasına dönüşebilir. Düzenli kontrol, depodaki çalışanları korur, raf ömrünü uzatır ve onarımların plansız duruşlar yerine programlı yapılmasını sağlar. Her kontrolde düzenlenen rapor, yasal denetimlerde ve iç güvenlik süreçlerinde işletmenin elindeki temel belge olur.
Çalışma sürecimiz
- Ön bilgi: Raf yerleşim planı, raf tipleri, yaklaşık göz sayısı ve varsa önceki kontrol raporları alınır.
- Planlama: Kontrol, depo operasyonunu durdurmadan bölge bölge yapılacak şekilde programlanır.
- Sahada inceleme: Her sıra ve göz, konum koduyla kayda alınarak incelenir; gerekli yerlerde ölçüm yapılır.
- Anında bildirim: Kırmızı sınıf hasarlar kontrol sırasında depo sorumlusuna bildirilir ve bölümün boşaltılması istenir.
- Raporlama: Bulgular, sınıfları ve önerilen işlemlerle birlikte rapora dönüştürülür.
- Onarım ve takip: İstenirse hasarlı elemanların değişimi için raf onarımı planlanır ve onarım sonrası kontrol yapılır.
Teslim edilen dokümanlar
- Raf periyodik kontrol raporu
- Konum kodlu ve fotoğraflı hasar listesi
- Yeşil, turuncu ve kırmızı sınıflara göre işlem tablosu
- Değiştirilecek parça listesi
- Bir sonraki kontrol tarihi
Sık sorulan sorular
Raf periyodik kontrolü kaç ayda bir yapılır?
EK-III’e göre standartta süre belirtilmemişse yılda bir. TS EN 15635 uzman kontrolü için en fazla 12 aylık aralık öngörür; yoğun forklift trafiği olan depolarda risk değerlendirmesine göre daha sık kontrol planlanabilir.
Raf periyodik kontrolünü kimler yapabilir?
Mevzuatta tanımlanan şartları taşıyan periyodik kontrol yetkilileri. Ayrıntılar için raf periyodik kontrolü kimler tarafından yapılmalıdır yazımıza bakabilirsiniz.
Kontrol sırasında depo çalışmaya devam edebilir mi?
Evet. Kontrol bölge bölge yapılır; yalnızca incelenen koridorda kısa süreli forklift trafiği düzenlemesi gerekir.
Eğilen dikme düzeltilerek kullanılabilir mi?
Hayır. Hasarlı dikme ve kirişler düzeltilmez, aynı özellikte yeni elemanla değiştirilir. Düzeltilen çelikte taşıma kapasitesi bilinmez hale gelir.
Kontrolden önce işletmenin ne hazırlaması gerekir?
Güncel raf yerleşim planı, raf üreticisinin kapasite bilgileri veya yük etiketleri, önceki kontrol raporları ve varsa onarım kayıtları. Kontrol günü, incelenecek koridorlarda forklift trafiğini düzenleyecek bir depo sorumlusunun bulunması süreci hızlandırır.
PRSES kimdir, neden gereklidir?
PRSES, depoda raf güvenliğinden sorumlu olarak atanan kişidir; düzenli iç kontrolleri yürütür ve hasar kayıtlarını tutar. Bu görev için PRSES eğitimi veriyoruz.
Yük etiketi olmayan raf kontrolden geçer mi?
Yük etiketi olmayan rafta yüklemenin uygunluğu değerlendirilemez; raporda eksiklik olarak yazılır. Kapasite bilinmiyorsa raf statik analizi ile belirlenmesi gerekir.
Raf periyodik kontrolü için teklif almak üzere raf yerleşim planınızı veya yaklaşık göz sayınızı iletişim sayfamız üzerinden bize iletin.
Sizi arayalım.
Ürün ve hizmetlerimiz ile ilgili detaylı bilgi için bizimle iletişime geçebilirsiniz. Ekibimiz kısa süre içerisinde sizlere dönüş sağlayacaktır.